نقد فصل شماره 59 / فصلنامه حرفه: هنرمند

61

نقد فصل

این فصل تلاشی است برای ورود حرفه: هنرمند به عرصه نقد آثار هنری فصل بدون حاشيه‌روی و حشو و زوائد و شکل دادن به نقد‌‌هايی موجز و مشخّص در مورد نمایشگاه‌هايی مشخّص. اگر نمایشگاه های فصل پر رونق و بحث برانگیز باشند و یاری همکاران مستمر، این تجربه را ادامه خواهیم داد.

در این بخش نقد نمایشگاه‌های دو فصل گذشته را به انتخاب جمعی از همکاران حرفه: هنرمند خواهید خواند. هدف این است تا با زبانی روشن، به دور از کلی‌گویی و فلسفه‌‌‌‌‌بافی در مورد برخی نمایش‌های دو فصل گذشته، مطلب کوتاهی نوشته شود.

این تلاش با این پیش فرض آغاز می‌شود که نقد هنری نه از دل فلسفه یا ادبیات که از درون تجربه مکتوب و مستدل شدۀ یک بینندۀ خلاق و خبره پدید می‌آید. همه تجربه کرده‌ایم که گاهی بعد از نمایشگاهی ساعت‌ها در موردش بحث می‌کنیم و نظر می‌دهیم. در بسیاری مواقع این نظرات و قضاوت‌ها اگر مکتوب و مستدل شوند ارزش آن را دارند که در عرصه عمومی انتشار یابند. ادّعای بزرگی نداریم. اگر بتوانيم در این ابراز نظر به زبان مشتركی براي بيان اختلافات‌مان دست پيدا كنيم، مي‌توان گفت كه بنيان فضايي زنده و واقعي را براي نقد پی ريخته‌ايم. در آن صورت شايد بتوان گفت كه نقد از حالت فضل‌فروشيِ بي‌پايه، حرف‌های كلی و مبهم و ‌بی‌فايده، و تعارف و تعريف فراتر رفته است.

قرار بر این است که نویسندگان نمايشگاهی را برگزینند كه، اعم از اين‌كه ارزيابی‌شان مثبت باشد يا منفی، نوشتن در مورد آن را با معنا يا لازم می دانند ــ يا به عبارت ديگر حس كرده‌اند كه نبايد اين نمايشگاه بدون يك ارزيابي انتقادی بگذرد و فراموش شود. هدف دیگر این است که این نقدها و نظرها در عین اصولی بودن تا جای ممکن صریح و « ارزشگزارانه» باشد و نویسنده قضاوت خود را به مصلحت‌ بینی‌های مختلف پنهان نکند.

از سوی دیگر شکوفایی عرصه نقد نيازمند باز شدن فضای تحمّل و پذيرش است؛ بنابراين پیشاپیش از ظرفیت نقدپذیری هنرمندان و گالری‌دارانی که آثارشان مورد نقدی منفی قرار می‌گیرد سپاس‌گزاريم. چيزي كه می‌تواند حرکت ما را به سمت این اهداف آسان‌تر و سریع‌تر کند، آگاهي از اين امر است كه گسترش فضای نقد و نقادی نهايتاً به سود کل جامعه، و به طور اخص اعضای جامعه تجسمی خواهد بود.

در همین جا از منتقدین و مخاطبین نمایشگاه‌ها هم دعوت می‌کنیم تا نقدهای نمایشگاهی خود را با رعایت شروط بالا برای ما ارسال کنند تا در صورت تأیيد به انتشار برسند.