54

یادداشتی بر نمایش عکس‌های مهران مهاجر/ سحر عسگری

یادداشتی بر نمایش عکس‌های مهران مهاجر در گالری ای.جی. 13 دی تا 8 بهمن 1393

نمایشگاه اخیــر مهران مهاجر بار دیگر دغدغه‌های این هنرمند را از نگاه دوربین بیان می‌کند. این بار به جای رسانه‌های جمعی از قبیل روزنامــه و تلویزیــون، مهاجر به ســراغ بناهای تاریخی چون مقبرة بایزید بسطامی می‌رود. پرسش‌هایی حول عکاسی، بایگانی و نسبت میان آن دو بار دیگر به میان آیند. عکس‌ها گنگ و تیرة مهرام مهاجر از بناهای تاریخی است. عکس هایی که بر فرایند حذف و انتخاب تاکید دارند. آنها نومیدانه تلاش می‌کنند همین آنجاـ بودگی را احضار کنند. از این روست که به جای نمای لانگشات که با داعیة بی‌طرفی به معرفی مکان می‌پردازد. در این عکس‌ها با انتزاع و نمای بسیار نزدیک سروکار داریم.

و طرفه آنکه این نمای نزدیک نه از خود بنا بلکه اغلب از شیشه‌ها و داربست‌های محافظی است که پس‌زمینة تار و مبهم بنایی تاریخی در آنها ناهمگونی گذشته و اکنون را به رخ می‌کشد. در چیدمان کلی نمایشگاه یک سو عکس‌هایی در سایز بزرگ و آن سو عکس‌هایی کوچک، بارقه‌ای از حس و حال آن بناها را یافت. برای مثال بی‌آنکه از معماری قدیمی، اسلیمی‌ها و فرکتال‌های تو در تو چندان اثری باشد. آن وحدت وجودی که بایزیدها پی آن بودند این بار در تکرار رندانة عناصر بصری مختلف و چفت و بست سازه‌های مدرن رخ می‌نماید.

چندان روشن نیست چه مکالمه‌ای میان عکاس و بایزید شکل گرفته است. یا چه خوانشی از گذشته قرار است بازیهای بصری با عناصر زمخت مدرن را از حد کنایه‌ای نوستالژیک فراتر برد و گذشته را معاصر ما سازد؟ شاید رنگهای تیرة این عکس‌های گنگ خبر از نور ستارگانی می‌دهند. رنگهایی که دیرزمانی است مرده‌اند. اطمینان از این ماجرا و یا احیاء دوبارة این منابع، البته مهران مهاجر به تلاشی جمعی برای کنکاش در بایگانی‌ها بسته است.

برای دریافت مقاله روی گزینه‌ی خرید کلیک کنید. 

برای دیدن تمام مقالات مهران مهاجر اینجا را کلیک کنید.

بخشی از مقاله:

 مهران مهاجر نسبت به مسئله‌ی بایگانی دغدغه دارد. این را می‌توان از مشارکت او در تهیه کتاب واژگان ادبیات و گفتمان ادبی (1381) و ترجمه کتابی چون بایگانی و تن نوشته آلن سکولا (1388) دریافت. نمایشگاه اخیر او بار دیگر این دغدغه را از نگاه دوربین بیان می‌کند.