>> شماره 53

از موزه‌ی همایونی تا موزه‌ی هنر‌های معاصر ایران / منا زهتابچی

مقاله‌ی «از موزه‌ی همایونی تا موزه‌ی هنر‌های معاصر ایران» به قلم منا زهتابچی است. این مقاله به تاریخچه شکل گیری و تکوین موزه‌ها از عهد ناصری تا موزه هنرهای معاصر تهران نظر دارد. متن نوشتار تلاش می­‌کند تاریخچه و نگاه شاهان صفوی و قاجار را به اشیای باستانی و حواشی و اتفاقات این حوزه را شرح دهد. در کنار این تاریخچه‌­ای از کشف اشیای باستانی، تعاریفی از موزه و همینطور قصه­‌های شکل­ گیری اولین موزه از جمله مطالب جالب و ویژه ای است. مطالبی که مخاطب می ­تواند از این مقاله دریافت کند. همچنان که با خوانش مقاله اطلاعات تاریخی و اجتماعی در رابطه با موزه را کشف می کنیم. در زیر لایه­‌های دیگری از این سطور می­‌توان نام منابع و کتاب­‌های مرتبط با موزه و باستانشناسی را یافت. آشنایی با این منابع، راهگشایی برای پژوهشگران موزه و باستان­‌شناسی می­‌باشد.

براساس مدارك موجود به نظر مى‌رسد. ذهن ايرانى درعهد ناصرى رابطه‌اش با آثار باستانى نوعى رؤيا‌پردازى براى به‌دست‌آوردن گنج بوده است. این رابطه كه عمدتاً اين رؤيا محدود به جواهرات و مسكوكات و فلزات گرانبها مى‌شده. سوداى پيدا كردن گنج در ميان خواص از خود شخص شاه و درباريان گرفته تا عوام و مردم عادى رواج داشته است.

بخشی از متن مقاله پیرامون تاریخ موزه در ایران:

درباره گنج و گنج يابى اعتمادالسلطنه مى نويسد: «شاه امروز به امين آباد تشريف بردند. آنچه معلوم شد، مقصود از رفتن آنجا اين بود كه از وقتى كه اين گنج در محمود آباد پيدا شده تمام خيالات مصرف پيدا كردن گنج است. چون امين آباد از اراضى رى است. به اين جهت آنجا تشريف بردند. يك نقطه را معين كرده بودند كه اكبرخان نايب ناظر بكند. كنده بود، هيچ بيرون نيامده بود.»

این مقاله گزارش نسبتا مفصل و همراه با جزئیاتی در رابطه با شکل‌­گیری موزه ها از عهد ناصری تا پایان پهلوی به خواننده می‌­دهد. برای مطالعه‌ی مقاله‌ی دیگری درباره‌ی شکل‌گیری موزه در ایران این گفتگو با آریاسپ دادبه را مطالعه کنید.

برای دریافت مقاله روی گزینه‌ی خرید کلیک کنید.