33

خواب عمیق هنر معاصر / سوزان وینچ / مریم اطهاری

خوابِ عمیقِ هنر معاصر، نوشته کوتاهی است از سوزان وینچ، کیوریتور و دبیرِ مجله هنرهای معاصرِ کشورهای حاشیه ای است. که دستِ بر قضا یک شماره از مجله خود را به هنرِ معاصرِ ایران اختصاص داده است. وینچ معتقد است به منظورِ جلوگیری از تبدیلِ هنر به صرفِ یک سرمایه، می توان به مشغله ترجمه روی آورد.

او خود را در میانِ سیلی از آثارِ مربوط به هنرهای معاصرِ غیرِ غربی می‌یابد. تصمیم بر بررسی و توجه به بیانات و نظراتِ هنرمندان، فعالانِ هنری و منتقدینِ ایرانی یا اهلِ بالکان می گیرد. او در نوشته پیشِ رو دلایلِ توجه و علاقه اش به هنرِ بالکان و ایران را شرح می دهد.

سوزان وینچ می گوید: کسی که سرِ فرصت زمانی را به عدمِ اطمینان و تردیدش در موردِ اخبارِ دنیا اختصاص نداده و جرأتِ عملِ ترجمه را به خود نمی دهد، نه تنها چیزی کشف نمی کند، بلکه مرزهای میانِ واقعیت و خیال را خلط می کند؛ واقعیت و خیال که به رغمِ همه این اوصاف، توانِ جوهریِ هنر را می نمایانند. اما مرزِ میانِ واقعیت و آنطور که هنر آنرا بیان می کند چگونه مشخص می شود؟

نویسنده به تفاوتِ میانِ هنر و تاریخ از نظرِ ارسطو اشاره کرده و عللِ اهمیتِ هنر را بر می شمارد. چه عواملی باعثِ توجه یا عدمِ توجه کیوریتورها به آثارِ هنرمندانِ کشورهای شرقی می شوند؟ هنرِ معاصرِ چین چگونه هوس های زودگذرِ بازارِ هنر را تاب آورده است؟ یا هنرِ قاره آفریقا و آمریکای لاتین چگونه از زباله های واقعی، کاردستی هایی می سازند که از نو جان گرفته اند؟

هنرِ غربی مجاز است تا انتقادی، شاعرانه، سیاسی، آرمان گرایانه، سرزنده، طنز آمیز، تحلیل گر و عینی باشد. اما جالب این است که زمانی که پایِ هنر غیرِ غربی به میان می آید. قضیه به کل چیزِ دیگری می شود. چرا که این هنر انگار فقط باید پیروِ سیاست و اوهامی باشد که رسانه ها ساخته اند.

برای دریافت مقاله روی گزینه‌ی خرید کلیک کنید. 

برای دیدن تمام مقالات مریم اطهاری اینجا را کلیک کنید.

بخشی از متن:

هنرمندان و کیوریتورها به اقتضای حرفه‌شان به کرات درمکان‌هایی ناآشنا اقامت می‌گزینند. لیکن زمانی کوتاه را در آنها سپری می‌کنند.‌ این تجربه، هنرمند اهل آفریقای جنوبی، کاندیس برایتز را بر آن داشت. تا رو به گردانندگان اقتصاد جهانی چنین سخن گوید: «زندگی خانه به دوشی از یک پروژه به پروژه دیگر بدیلی است از حرکت سرمایه‌های انسانی به رغم (و بر فراز) تمامی ‌مرزهای بین‌المللی. یکی از گزاره‌هایی که به هنرمندان رخصت می‌دهد تا مانع از آن شوند که به‌این موجودیت ذلیل و شبح گونه گردش سرمایه تقلیل یابند. ... »