6

آکی کائوریسماکی؛ شما فقط یک بار زندگی می‌کنید / نگاهی به فیلم «مرد بدون گذشته» / بردیا سعدی‌نژاد

به نظر می‌رسد که آکی کائوریسماکی، کارگردانِ دیگر این روزها نامدار سینمای فنلاند، در فیلم اخیر خود دچار یک دگرگونی دینی / درونی! شده باشد. این نخستین اندیشه‌ای است که به پیامد این جمله که: «مرد بدون گذشته فیلم خوبی است.» به سراغ من می‌آید. چرا که، چه این تحول ژرف دینی رخ داده باشد و چه خیر! آنچه بدیهی است این است که انسانیت – آشکارا از نوع دینی‌اش – همۀ دغدغۀ "مرد بدون گذشته" است.

نقش دارد در روزمرگی انسان‌ها و پخش می‌شود بی هیچ سروصدا در روند فیلم. جالب‌تر از همه اینکه نتیجه آن – در یک نگاه – خوشبختی بی قید و شرط همۀ انسان‌ها است و چرا؟؟؟؟ بیشتر شخصیت‌های اصلی و فرعی فیلم هرچند که در فقر و تنگدستی غوطه می‌خورند اما رضایت و خشنودی و شاید حتی نوعی از استغنا از چهره‌های مصمم و آرامشان هرگز رخت برنمی‌بندد! آنها رودرروی چشمان شگفت‌زدۀ شما تماشاگران، امیدوارانه زندگی‌شان را می‌کنند بی هیچ نگرانی و اعتراضی. و در یک کلام چاق و خوش به نظر می‌رسند.

- امروز حقوقم را گرفتم. زیاد نیست، ولی کافی است.

این جمله را مرد پا به سن گذاشتۀ خانوادۀ ناجی مرد بی‌نام و نشان - در اولین گفت و گوهایش با او – به زبان می‌آورد و به پیامدش او را با اصرار به یک نوشیدنی دعوت می‌کند.

اما تصویری که از زندگی‌شان برداشته شده است می‌تواند تلخ و نکبت‌بار نیز به نظر برسد. این دوگانگی، در سراسر فیلم – به آرامی و نه با بوق و سرنا – به چشم می‌خورد.

در صبح اولین روزی که مرد بی نام زندگی دوباره‌اش را – پس از بهبودی جسمی – آغاز می‌کند، در یک دورنمای زیبا، زن خانوادۀ ناجی از پشت بند رختی بر پهنۀ آبی بی‌کران آسمان، در صبح یک روز آفتابی درخشان، حرکت می‌کند ...

برای دریافت مقاله روی گزینه‌ی خرید کلیک کنید. 

برای مطالعه‌‌ی بیشتر پیرامون آکی کائوریسماکی اینجا کلیلک کنید.